Wijziging vermelding geslacht in geboorteakte en voornaamswijziging
Beschikking op het op 14 juli 2025 ingekomen verzoekschrift van:
[verzoeker] ,
hierna te noemen: [verzoeker] ,
wonende in [woonplaats] ,
Volgorde = geslachtsnaam, voornaam, geboren op ..... te .....,
Toelichting: Geboorteplaats bepaalt de gemeente waar de akte is of moet worden opgenomen en dus ook welke rechtbank bevoegd is ex art. 263 Rv.
advocaat: mr. K.S.M. Smienk in De Meern, gemeente Utrecht.
Als belanghebbende ten aanzien van de wijziging vermelding geslacht in de geboorteakte wordt aangemerkt:
de ambtenaar van de burgerlijke stand van de gemeente Den Haag,
zetelend in 's-Gravenhage,
de ambtenaar.
Procedure
De rechtbank heeft kennisgenomen van de stukken, waaronder:
Feiten
Verzoek en verweer
Het verzoekschrift strekt ertoe – na wijziging – dat de rechtbank:
- de ambtenaar van de burgerlijke stand last geeft om aan de geboorteakte een latere vermelding toe te voegen van wijziging in het geslacht, in die zin dat het geslacht zal zijn: X;
- de ambtenaar van de burgerlijke stand last geeft tot wijziging van de voornaam van [verzoeker] in “ [nieuwe voornaam] ”,
voor zover mogelijk met uitvoerbaarverklaring bij voorraad.
Beoordeling
Wijziging vermelding geslacht in geboorteakte
Ter onderbouwing van het verzoek wordt aangevoerd dat [verzoeker] de overtuiging heeft noch tot het vrouwelijke noch tot het mannelijke geslacht te behoren en dat [verzoeker] zich identificeert als genderfluïde. Inmiddels bevindt [verzoeker] zich al enige tijd meestal meer richting de vrouwelijke kant van het genderspectrum. [verzoeker] bevindt zich niet zodanig in het vrouwelijke genderspectrum dat die een vrouwelijke aanduiding op haar geboorteakte wenst. Een non-binaire aanduiding van diens geslachtsvermelding past het beste.
De ambtenaar heeft zich gerefereerd aan het oordeel van de rechtbank ten aanzien van de wijziging van het geslacht in “X”.
De rechtbank overweegt dat de wet op dit moment geen mogelijkheid biedt om het onderhavige verzoek toe te wijzen, aangezien er geen wettelijke bepaling bestaat die het voor non-binaire personen mogelijk maakt zich als genderneutraal te registreren.
Zoals in de uitspraak van deze rechtbank van 16 december 2025 (ECLI:NL:RBDHA:2025:24053) is toegelicht, levert het ontbreken van deze mogelijkheid een ongeoorloofd onderscheid op tussen transgender en genderneutrale personen en aldus een onderscheid naar geslacht zoals bedoeld in artikel 26 van het Internationaal verdrag inzake burgerrechten en politieke rechten en artikel 1 lid 2 van het Protocol nummer 12 van het Europees Verdrag voor de Rechten van de Mens. De rechtbank is van oordeel dat het individuele belang van [verzoeker] bij de mogelijkheid tot verbetering van de geboorteakte onder deze omstandigheden zwaarder weegt dan het algemene belang van strikte handhaving van de huidige wettelijke regeling.
De rechtbank zal artikel 1:28 BW daarom analoog toepassen op het verzoek van [verzoeker] .
Deskundigenverklaring
[verzoeker] is van mening dat die een non-binaire beleving heeft van diens gender en dat die zelf de enige is die dit kan vaststellen. Wat [verzoeker] betreft is een deskundigenverklaring in de zin van artikel 1:28a BW dan ook overbodig en brengt dit onnodig (hoge) kosten met zich
mee. Desondanks heeft [verzoeker] een verklaring van Gender GP toegevoegd, een organisatie in het Verenigd Koninkrijk waar is [verzoeker] begonnen met hormonen, vanwege de lange wachttijd bij de genderpoli van het Amsterdam UMC.
Niet gebleken is dat Gender GP is aangewezen als deskundige in de zin van artikel 1:28a BW. De verklaring van deze deskundige kwalificeert daarom niet als een deskundigenverklaring in de zin van artikel 1:28a BW. In de hiervoor genoemde uitspraak van deze rechtbank is toegelicht dat en waarom de rechtbank niet verlangt dat de verklaring voldoet aan de eisen van artikel 1:28a BW. Onder verwijzing naar die motivering komt de rechtbank tot het oordeel dat de verklaring van Gender GP wel kan dienen als onderbouwing van het verzoek in zoverre dat [verzoeker] zich niet als man identificeert. De rechtbank leest voorts in de eigen verklaring van [verzoeker] dat die er blijk van heeft gegeven de reikwijdte en de betekenis van diens verzoek te hebben begrepen en dat bij [verzoeker] sprake is van een weloverwogen keuze om de vermelding van het geslacht in de geboorteakte te laten wijzigen.
Concluderend is de rechtbank van oordeel dat [verzoeker] in de stukken voldoende heeft aangetoond dat die de overtuiging heeft een non-binair persoon te zijn.
De rechtbank zal de ambtenaar dan ook gelasten aan de geboorteakte een latere vermelding toe te voegen van de wijziging van het geslacht in die zin dat het geslacht zal zijn: “X”.
Voornaamswijziging
Naar het oordeel van de rechtbank is voldoende gebleken van een zwaarwichtig belang bij toewijzing van het verzoek tot voornaamswijziging. De gevraagde voornaam is geoorloofd naar de maatstaven van artikel 1:4 lid 2 BW. De rechtbank zal dat verzoek daarom toewijzen.
Uitvoerbaarverklaring bij voorraad
De aard van de zaak verzet zich tegen het bij voorraad uitvoerbaar verklaren van de beschikking, zodat het daartoe strekkende verzoek wordt afgewezen.
Beslissing
De rechtbank:
*
gelast de ambtenaar van de burgerlijke stand om aan de geboorteakte van [verzoeker] , geboren op [geboortedatum] 1983 in [geboorteplaats] een latere vermelding toe te voegen van de wijziging van het geslacht in die zin dat het geslacht zal zijn: “X”;
*
gelast de wijziging van de voornaam van [verzoeker] in die zin dat de voornaam zal luiden: “ [nieuwe voornaam] ”;
*
wijst af het meer of anders verzochte.
Deze beschikking is gegeven door mr. A.S. Perniciaro, rechter, ook kinderrechter, bijgestaan door mr. P.M.A. van Oosten als griffier, en uitgesproken op de openbare zitting van
3 september 2026.